BLÁLANGA Molva dipterygia
Birting ráðgjafar: 12. júní 2026. Útgefið af Hafrannsóknastofnun.
Ráðgjöf
Hafrannsóknastofnun og Alþjóðahafrannsóknarráðið ráðleggja, í samræmi við nýtingarstefnu sem mun leiða til hámarksafraksturs til lengri tíma litið (MSY), að afli fiskveiðiárið 2026/2027 verði ekki meiri en 1 898 tonn.
Hafrannsóknastofnun leggur jafnframt til að hrygningarsvæðum suður af Vestmannaeyjum og á Franshól verði áfram lokað á hrygningartíma frá 15. febrúar–30. apríl.
Stofnþróun
Veiðidánartala er undir kjörsókn (FMSY) og gátmörkum (Fpa). Stærð hrygningarstofns er yfir aðgerðarmörkum (MSY Btrigger), gátmörkum (Bpa) og varúðarmörkum (Blim)
Blálanga. Afli eftir veiðarfærum, nýliðun (5 ára), veiðidánartala 10–20 ára og stærð hrygningarstofns. Skyggð svæði og öryggisbil sýna 95 % öryggismörk.
Stofnmat og gátmörk
Forsendur ráðgjafar | Hámarksafrakstur |
Aflaregla | Ekki hefur verið sett aflaregla fyrir þennan stofn |
Stofnmat | Tölfræðilegt aldurs-lengdarlíkan (Gadget) sem notar afla í líkani og spám |
Inntaksgögn | Heildarafli; vísitölur úr stofnmælingu botnfiska við Ísland (IS-SMH), lengdardreifingar úr afla; lengdardreifingar úr IS-SMH |
Nálgun | Viðmiðunarmörk | Gildi | Grundvöllur |
|---|---|---|---|
Hámarksafrakstur | FMSY | 0.09 | Fpa |
MSY Btrigger | 7 094 | Bpa | |
Varúðarnálgun | Blim | 5 105 | Meðaltal hrygningarstofns 2003–2005 |
Bpa | 7 094 | Blim × e1.645σ, σ = 0.2. | |
Fpa | 0.09 | Hæsta veiðidánartala þar sem líkurnar á því að hrygningarstofn fari niður fyrir Blim eru < 5% | |
Flim | 0.19 | Fiskveiðidánartala sem í framreikningum leiðir til þess að miðgildi hrygningarstofns er við Blim |
Horfur
Blálanga. Forsendur fyrir stofnmatsárið og í framreikningum.
Breyta | Gildi | Athugasemdir |
|---|---|---|
Afli (2026) | 743 | jan-mar: landaður afli jan-mar 2026; apr-sep: landaður afli apr-sep 2025; okt-des: afli miðað við FMSY; í tonnum |
Hrygningarstofn (2027) | 14 878 | Úr framreikningum stofnmats; í tonnum |
Nýliðun 2 ára (2027) | 3 288 | Meðaltal nýliðunar síðustu þrjú árin; í þúsundum |
Nýliðun 2 ára (2028) | 3 288 | Meðaltal nýliðunar síðustu þrjú árin; í þúsundum |
F10-20 (2026) | 0.034 | Fiskveiðidánartala sem svarar til áætlaðs heildarafla árið 2025 |
Blálanga. Áætluð þróun stofnstærðar hrygningarstofns (tonn) miðað við veiðar samkvæmt markmiðum um hámarksafrakstur
Grunnur | Afli (2026/2027) | Veiðidánartala (2026/2027) | Hrygningarstofn (2028) | % Breyting á hrygningarstofni1) | % Breyting á ráðgjöf2) |
|---|---|---|---|---|---|
Hámarksafrakstur | 1 898 | 0.092 | 15 377 | 3 | 522 |
1) Hrygningarstofn árið 2028 miðað við hrygningarstofn 2027 | |||||
2) Ráðlagt aflamark fyrir 2026/2027 miðað við ráðlagt aflamark 2025/2026 (307 t) | |||||
Ráðlagt aflamark fyrir fiskveiðiárið 2026/2027 er hærra en ráðgjöf síðasta fiskveiðiárs vegna endurskoðunar á grundvelli ráðgjafar og uppfærðum viðmiðunargildum (ICES, 2025).
Gæði stofnmats
Uppfærð stofnmatsaðferð fyrir blálöngu var samþykkt á rýnifundi Alþjóðahafrannsóknaráðsins (ICES, 2025). Byggir ráðgjöfin nú á tölfræðilegu stofnmatslíkani, Gadget, sem nýtir upplýsingar um stærðarsamsetningu í stofni og í afla. Gert er ráð fyrir að þessi breyting auki gæði stofnmatsins og styrki grunn ráðgjafarinnar með því að endurspegla betur breytingar í stofnþróun, meðal annars með því að taka tillit til breytinga á aldurs- og stærðarsamsetningu stofnsins. Þetta er fyrsta árið sem ráðgjöfin byggir á þessari uppfærðu aðferðafræði.
Aðrar upplýsingar
Veiðar á svæðum þar sem blálanga safnast saman til hrygningar geta leitt til þess að hrygningarstofn minnki ár frá ári. Hafrannsóknastofnun leggur því til áframhaldandi verndun hrygnandi blálöngu með lokun veiðisvæða á hrygningartíma.
Ráðgjöf, aflamark og afli
Blálanga. Tillögur um hámarksafla, ákvörðun stjórnvalda um aflamark og afli (tonn).
Fiskveiðiár | Tillaga | Aflamark | Afli Íslendinga | Afli annarra þjóða | Afli alls |
|---|---|---|---|---|---|
2010/2011 | 6 467 | 6 467 | |||
2011/2012 | 4 000 | 4 242 | 4 242 | ||
2012/2013 | 3 100 | 2 999 | 2 999 | ||
2013/2014 | 2 400 | 2 400 | 1 655 | 6 | 1 661 |
2014/2015 | 3 100 | 3 100 | 1 900 | 105 | 2 005 |
2015/2016 | 2 550 | 2 550 | 1 097 | 10 | 1 107 |
2016/2017 | 2 032 | 2 032 | 636 | 3 | 639 |
2017/2018 | 1 956 | 1 956 | 549 | 4 | 553 |
2018/2019 | 1 520 | 1 520 | 464 | 7 | 471 |
2019/2020 | 483 | 483 | 371 | 5 | 376 |
2020/2021 | 406 | 406 | 365 | 12 | 377 |
2021/2022 | 334 | 334 | 369 | 3 | 372 |
2022/2023 | 259 | 259 | 477 | 10 | 487 |
2023/2024 | 259 | 259 | 389 | 9 | 398 |
2024/2025 | 307 | 307 | 452 | 3 | 455 |
2025/2026 | 307 | 307 | |||
2026/2027 | 1 898 |
Heimildir og ítarefni
ICES. 2025. Benchmark Workshop on Selected Deep-Sea Fisheries Stocks (WKBDEEP). ICES Scientific Reports. 7:24. 148 pp. https://doi.org/10.17895/ices.pub.28882295
Stofnmatsskýrslur Hafrannsóknastofnunar 2026. Blálanga. Hafrannsóknastofnun 12. júní 2026.